Jouw recht op schadevergoeding als slachtoffer
Als je een ongeluk, misdrijf of medische fout hebt meegemaakt heb je in sommige gevallen recht op schadevergoeding. Dit geld is bedoeld om de kosten te dekken die je hebt gemaakt en het leed dat jou is aangedaan te verzachten. Het is belangrijk om te weten waar je aan toe bent en wat je mogelijkheden zijn. Dit artikel geeft je een overzicht van de meest voorkomende situaties en wat je kunt doen als de dader niet kan betalen.
Na een vervelende of schokkende gebeurtenis kan je schade lopen, dit noemen we letselschade. Het kan gaan om materiële schade, dat is alle schade waar je een prijskaartje aan kan hangen. Zoals een kapotte fiets na een aanrijding met een auto of dat je niet meer kan werken als zzp’er na een misdrijf. Daarnaast is er ook immateriële schade, dit is schade die vaak niet zichtbaar is aan de buitenkant, zoals psychisch letsel. De vergoeding voor immateriële schade noemen we ook wel smartengeld.
Wat te doen na een verkeersongeval?
Hoe accepteer je het als een dierbare in het verkeer is verongelukt? Of als je na een ongeval lichamelijke schade houdt? Welke schade krijg je vergoed? Op deze pagina vind je antwoord op dit soort vragen.

Letselschade
Bij letselschade kun je denken aan de kosten voor:
- therapie voor emotionele schade;
- de behandeling van een gebroken arm in het ziekenhuis;
- vervoer van en naar het ziekenhuis;
- het repareren van je fiets of auto;
- medicijnen;
- huishoudelijke hulp, en
- het aanpassen van de woning.
Als jouw letselschade is veroorzaakt door iemand anders en je deze schade niet had voor het ongeluk, het misdrijf of de medische fout dan heb je recht op een schadevergoeding.
Veelgestelde vragen over schadevergoeding
Documentaire Van Betekenis: wat betekent het krijgen van een schadevergoeding?
Onderzoeker en advocaat Arlette Schijns deed onderzoek naar schadevergoedingen. Ze maakte ook een documentaire, waarin slachtoffers vertellen wat het krijgen van een schadevergoeding met hen deed. Bijvoorbeeld Jara, die haar zusje Fleur verloor door een dodelijke aanrijding.
“Mijn zusje is in 2016 aangereden terwijl ze in haar auto de weg op wilde draaien vanuit een uitrit. De bestuurder van de auto was aan het straatracen met zijn zoon. Onder invloed van alcohol reed hij dik 180 km/u op een plek waar je 50 mag rijden. Dat kostte mijn zusje haar leven”, vertelt Jara in de documentaire.
Jara en haar moeder kregen schadevergoedingen vanuit verschillende fondsen. “Het maakt mij wel uit waar het geld vandaan komt. Ik wilde niet in de buurt komen van de dader, dus ik wilde het niet rechtstreeks van hem op de bank hebben. Nu is het via de verzekeraar gegaan. Ik vind het wel een fijn idee dat hij dat uiteindelijk moet betalen.”
Ruimte voor herdenken
Maar wat doe je met dat geld op het moment dat het binnenkomt? Jara vertelt in de documentaire waar zij en haar moeder het geld aan uitgaven. “We hebben een zitplek gemaakt in haar oude slaapkamer. Daar staat haar bijzondere urn en er hangt een foto van haar vriendengroep, gemaakt op haar uitvaart. Dat we een potje hadden om deze kamer in te richten, gaf ons keuzevrijheid. We konden er echt iets moois van maken. Op 1 april is mijn zusje overleden en op 12 september was ze jarig. Dat zijn de momenten dat we haar herdenken en het leven vieren. Daar hebben we het geld ook voor gebruikt. Dat een schadevergoeding daar ook aan kon bijdragen, had ik aan het begin nooit gedacht.”


Daisy werd bedreigd, mishandeld en gestalkt, dankzij mensen om haar heen gaat het nu beter met haar
Lees het verhaal van DaisySchadevergoeding na mishandeling
Heb je mishandeling, bedreiging of seksueel misbruik meegemaakt? Dan heb je recht op schadevergoeding van de dader. Hierbij gaat het vaak om zowel materiële schade (medische kosten, gemist inkomen) als immateriële schade (smartengeld).
Je kunt de schadevergoeding op twee manieren vragen:
- Tijdens het strafproces: Je voegt je als ‘benadeelde partij’ in de strafzaak tegen de dader. De rechter die over de straf beslist, kan de dader dan ook verplichten om jouw schade te betalen. Dit is vaak de snelste weg. En hierbij geldt dat de Staat jouw schadevergoeding 8 maanden na de definitieve uitspraak van de rechter aan jou voorschiet.
- Via een aparte civiele procedure: Je start zelf een rechtszaak tegen de dader bij de burgerlijke rechter.Als de rechter hierbij uitspreekt dat de dader jou een schadevergoeding moet betalen, zul je dat zelf moeten innen bij de dader (via een deurwaarder).
Schadevergoeding na een (verkeers)ongeval
Bij een ongeluk, bijvoorbeeld een verkeersongeval of een bedrijfsongeval, is het vaak de vraag wie er schuldig is. De persoon of organisatie die schuldig is moet jouw schade vergoeden.
- Verkeersongeval: Als je als fietser of voetganger wordt aangereden door een auto of motor, is de automobilist of motorrijder bijna altijd (voor minstens 50%) aansprakelijk. Als je als automobilist zelf een ongeluk hebt gehad dan moet er worden gekeken wie de verkeersregels heeft overtreden. Hierna vul je een schadeformulier in. Om de schade vergoed te kunnen krijgen, is het belangrijk dat je het formulier goed invult. Ook is het handig om dit zo snel mogelijk na het ongeluk te doen. Op dat moment kun je je de details namelijk nog herinneren. Lees ons stappenplan met tips over het invullen van een schadeformulier.
- Bedrijfsongeval: Jouw werkgever is verantwoordelijk voor een werkplek die veilig is. Als je op je werk gewond raakt door een onveilige situatie, is de werkgever bijna altijd aansprakelijk.
Het is heel belangrijk om bewijs te verzamelen van wat er is gebeurd, zoals foto’s, verklaringen van mensen die het hebben gezien, jouw medisch dossier en een proces-verbaal. Hoe meer bewijs, hoe sterker jouw zaak. Schade door een ongeluk kan verschillen van kapotte spullen tot heel lang geen inkomen hebben omdat je niet meer kunt werken. Het is daarom heel belangrijk om een goede belangenbehartiger te vinden die je helpt om je schade vergoed te krijgen. Lees hier meer over wat een belangenbehartiger allemaal doet.


Bram maakte op zijn zesde een verkeersongeval mee en heeft leren leven met de gevolgen
Lees het verhaal van BramSchadevergoeding na een medische fout
Als je schade hebt geleden door een fout van een arts, verpleegkundige of ziekenhuis, gaat het om een medische fout. Dit is vaak ingewikkeld.
Je moet bewijzen dat:
- Er sprake is van een fout die door een zorgverlener is gemaakt (bijvoorbeeld een verkeerde diagnose of een vergissing tijdens een operatie).
- Er schade is (bijvoorbeeld extra operaties, blijvend letsel).
- Er een verband is tussen de fout en de schade.
Dit proces vraagt om deskundige medische en juridische hulp. Je moet het ziekenhuis of de arts aansprakelijk stellen voor de fout. Veel ziekenhuizen hebben een verzekering die de schade kan betalen. Lees hier meer over wat je kan doen na een medische fout.
Dader kan schadevergoeding niet betalen, wat te doen?
Als je schadevergoeding krijgt toegewezen, maar de dader geen geld heeft of weigert te betalen zijn er een aantal vangnetten.
Deze organisaties kunnen je helpen
Lees verder
Vertel ons wat je vindt van deze website








